لمؤمنين، و «الشيعة» بقيه بخاطر ندارم[5]. 

--------------------------
[1]- الفهرست ص 188-189 و لولوه البحرین یوسف بحرانی ص، 375 و جامع الرواه اردبیلی 2/154. 
[2]- مقدمه بحار الانوار ص، 68. 
[3]- بحار الانوار 1/26. 
[4]- نقباء البشر فی القرن الرابع عشر 1/71-72. 
[5]- نقباء البشر 2/869. 
9- زين الدين علي بن يونس عاملي نباطي متوفي سال 877 هجري مولف: الصراط المستقيم الي مستحقي التقديم. 
حر عاملي مي‌گويد: 
شيخ زين الدين علي بن يونس عاملي نباطي بياضي عالم. فاضل، محقق، موثق، ثقه، متلکم، شاعر، اديب، بودند، کتاب‌هائي دارند که از آنها کتاب الصراط المستقيم الي مستحقي التقديم، مي‌باشد[1].
و شهاب الدين حسين مرعشي مي‌گويد: 
تمام کساني که زندگينامه و بيوگرافي نوشته‌اند، وي را ستوده‌اند، و او را به فضل و فقه و حديث و ادب توصيف کرده‌اند و اينکه از بزرگان مي‌باشد[2].
و کتاب «الصراط المستقيم» را قابل اعتماد مي‌شمارد. دومي مي‌گويد: به جانم، که همانا اين کتاب در موضوعش عجيب مي‌باشد، علامه صاحب روضات مي‌گويد: بعد از کتاب الشافي، سيد مرتضي علم الهدي، کتابي مانند آن نديده‌ام، بلکه از چند لحاظ بر آن ترجيح دارد[3].

10- ابو عمر و محمد بن عمر بن عبدالعزيز الکشي متوفي سال 1340 هجري مولف کتاب: معرفة أخبار الرجال، مشهور به «رجال الکشي»: ‌
طوسي مي‌گويد: محمد بن عمر بن عبدالعزيز کشي، کنيه وي ابو عمرو است، ثقه، آگاه به اخبار و رجال، و حسن الإعتقاد، و صاحب کتاب الرجال مي‌باشد[4]. 
مجلسي مي‌گويد: 
شيخ بزرگوار، و رجال شناس بزرگ، أبو عمر و محمد بن عمر بن عبدالعزيز کشي، ثقه و ثبت، عالم و آگاه به رجال و اخبار، نجاشي مي‌گويد: ايشان ثقه هستند، و از ضعفاء بسيار روايت کرده است و از ياران و همراهان عياشي بود و از او علم گرفته، و از منزل وي که پايگاه علمي شيعه بود متخرج (فارغ التحصيل) شد[5].
و درباره کتابش مي‌گويد: 
ايشان کتاب الرجال دارند، که ابن شهر آشوب، در معالم آن را: «معرفة الناقلين عن الأئمة الصادقين» ناميده است، و يکي از اصول چهارگانه در علم رجال مي‌باشد‌[6].

11- محمد بن حسن حر عاملي متوفي سال 1104 هجري و از مؤلفاتش: 
* الإيقاظ من الهجعة في إثبات الرجعة. 
* وسائل الشيعه 
* آمل الامل 
يوسف بحراني مي‌گويد: 
شيخ محمد بن حسن بن علي بن حسن حر عاملي مشقري. عالم فاضل محدث و اخباري بودند ... داراي کتب مي‌باشد از آنها: الجواهر السنية في الأحاديث القدسية، و آن اولين کتابي است که تأليف کرده و قبل از ايشان کسي تأليف نکرده است، و الصحيفة الثانية من أدعية علي بن الحسين عليه السلام الخارجة من الصحيفة الكاملة. 
و کتاب تفصيل وسائل الشيعه إلي تحصيل مسائل الشريعه در شش جلد .... و کتاب أمل الآمل في علماء جبل عامل، و در آن اسامي برخي از متأخرين نيز مي‌باشد ..... و درباره رجعت کتابي دارند نام «الإيقاظ من الهجعة بالبرهان علي الرجعة»[7].
و اردبيلي مي‌گويد: محمد بن حسن عاملي ساکن مشهد مقدس رضوي، شيخ الامام، علامه محقق، جليل القدر، عالي مقام، عظيم الشان، عالم فاضل کامل، متبحر در علوم، فضايل و منافعش قابل شمارش نيست.... 
داراي کتب بسيار است، از جمله: کتاب وسائل الشيعه، و کتاب هداية الأمة، و کتاب بداية الهداية، و کتاب فوائد الطوسية، و کتب ديگر....[8].

---------------------
[1]- امل الامل 1/135 و مقدمه بحار الانوار ص، 139. 
[2]- مقدمه (الصراط المستقیم، بقلم شهاب الدین حسین مرعشی ص، 7. 
[3]- مصدر سابق ص، 9. 
[4]- الفهرست ص، 171-172 و جامع الرواه اردبیلی 2/164. 
[5]- مقدمه محار الانوار ص، 205. 
[6]- مقدمه بحار ص، 205. 
[7]- لولوه البحرین ص، 76-78. 
[8]- جامع الرواه 2/90. 
12- هاشم بن سليمان بحراني متوفي سال 1107 هجري و از مؤلفاتش:
البرهان في تفسير القرآن 
حر عاملي مي‌گويد: 
سيد هاشم بن سليمان بن اسماعيل بن عبد الجواد حسيني بحراني توبلي، فاضل عالم، ماهر، محقق، فقيه، عارف به تفسير و عربي و رجال، داراي کتاب تفسير قرآن مي‌باشد، آن را ديده‌ام و از آن روايت نيز کرده‌ام[1].
و يوسف بحراني مي‌گويد: 
سيد هاشم معروف به علامه ابن مرحوم سيد سليمان بن سيد اسماعيل ايشان فاضل، محدث، جستجو کننده اخبارهائي که کسي قبل از وي به آن دست نيافته مگر شيخ ما مجلسي، کتابهاي بسياري تاليف نموده، که اين کتابها بر جستجوي بسيار و اطلاع وسيع‌اش گواهي مي‌دهند..... 
از تاليفاتش: کتاب البرهان في تفسير القرآن، است که در 3 جلد مي‌باشد، که در آن اخبارهاي که در تفسير وارد شده از کتابهاي قديمي و غيره جمع‌آوري نموده است[2]. 

13- علامه شيخ يوسف بن أحمد بحراني متوفي سال 1186 هجري، و از مولفاتش: الکشکول، و لولوة البحرين و الدرر النجفية.
محسن الأمين مي‌گويد: 
شيخ يوسف بن احمد بن ابراهيم بن احمد بن صالح بن احمد بن احمد بن منصور الدارزي بحراني ..... 
از علماي و فضلاي متأخرين هستند. داراي ذهن خوب، و سليقه‌اي معتدل، در فقه و حديث سر آمد بود، و بر طريقه اخباريين بودند، ابو علي صاحب الرجال درباره ايشان مي‌گويد: 
عالم، فاضل، متبحر، ماهر، محدث، پرهيزگار و عابد، صدوق، ديندار، از بزرگان مشايخ معاصر ما، و از علماي فاضل ما، داراي مولفات مفيد هستند، از آنها: اجازه کبيره، که آن را لولوه البحرين، ناميده است که شامل زندگي احوال بيشتر علماي ما تا زمان صدوقين مي‌باشد[3]. 

14- أبو الحسن علي بن ابراهيم قمي، متوفي سال 307 هجري از مؤلفاتش: تفسير قمي مي‌باشد. 
مجلسي مي‌گويد: 
علي بن ابراهيم بن هاشم، ابوالحسن قمي، از بزرگان رواة اماميه مي‌باشد، و از مشايخ عظيم شأن مي‌باشد. زندگي نويسان بر جلالت و وثقاتش اتفاق کرده‌اند. 
نجاشي در الفهرست مي‌گويد: 
ثقه در حديث و ثبت و معتمد، صحيح المذهب، مي ‌باشد، روايات بسيار شنيده است، و کتابهاي نيز تأليف کرده است، در نيمه عمرش نابينا شد ..... مجلسي کتاب التفسير را جزء مولفاتش شمار کرده است[4]‌.
و آقا بزرگ تهراني مي‌گويد: 
علي بن ابراهيم بن هاشم قمي، ابوالحسن صاحب تفسير، از مشايخ کليني مي‌باشد، .... و غير کليني نيز از او روايت کرده است[5].
و شيخ طيب موسوي جزايري در مقدمه تفسير (قمي) مي‌گويد: 
شکي نيست که اين تفسيري که دست ماست، از قديمي‌ترين تفاسيري است که بدست ما رسيده است، و اگر اين نمي‌بود متن محکم و متيني در اين فن در دست نمي‌بود، و چه بسا تفاسير قيم و خوب وجود دارد که از اخبار آن اقتباس شده است، مانند: صافي، و مجمع البيان، و البرهان، تا آنجا که مي‌گويد: بطور خلاصه همانا تفسيري است رباني، نوري است که مي‌درخشد، و معاني ژرفي در بر دارد، و تفسيري است عجيب، و چنين تفسيري صادر نمي‌شود مگر از شخص عالم و آن را درک نمي‌کند مگر علماء[6]. 
و آقا بزرگ تهراني درباره اين تفسير مي‌گويد: 
در حقيقت اين تفسير صادقين (عليهما السلام) مي‌باشد[7].
و در مقدمه تفسير مي‌گويد: اثري گرانبها و مجموعه‌اي جاويدانه و ما ثور از امامين (عليهما السلام). 

----------------------------
[1]- امل الامل 2/341. 
[2]- لولوه البحرین ص 63-64. 
[3]- اعیان الشیعه 10/317.
[4]- مقدمه بحار ص128. 
[5]- طبقات اعلام الشیعه