ارسی توسط دانشمندان و اهل فضل‌، به شکل پراکنده یعنی با انتخاب برخی از مجلدات آن‌، ترجمه شده‌است‌. از آن جمله است ترجمه‌ی فاضلانه و شیوا و روان حضرت آیت‌الله سیدعلی خامنه‌ای از جزء اول و دوم این تفسیرکه به سـال ١٣٦٢ انـتشار یـافت و نـیز تـرجمه‌ی آقای محمدعلی عابدی‌که به سال ١٣٦١ منتشر شده‌است و گویا مترجم معروف آقای احمد آرام نیز یکی دو جلد از ایـن تـفسیر را در سـالهای دورگذشته ترجمه کرده‌است‌.
--------------------------------------------------------------------------------
[1]  نوشته‌ي حاضر مقاله‌ای است از مرحوم علی‌اکـبر کسمایی‌ که به تاریخ ١٣٦٩.١٢.٢ در شـماره ١٩٢٦٧ روزنامه اطلاعات به چاپ رسیده است‌.در  اینجا  خدا  گفتار  ویژه‌ای  را  متوجّه  کسانی  می‌سازد  که  ایمان  آورده‌اند.  برایشان  خوردن  چیزهای  پاکیزه‌ای  را که  روزی  آنان‌ کرده  است  مباح  می‌کند  و  بدیشان  می‌آموزد که  در  قبال  نعمتهای  نعمت  دهنده  شکرگزاری  کنند.  در  ضمن  آنچه  را که  بر  آنان  حـرام  شده  است  روشن  می‌دارد،  و  آن  غیر  از  چیزهای  پاکیزه‌ای  آنکه  آنها  را  برایشان  مباح  نموده  است‌.  همچنین  آن  یهودیانی  را که  دربارۀ  این  چیزهای  پاکیزه  و  محرّمات  با  مؤمنان  به  جدال  می‌پردازند  نكوهش  می‌کند.  چه  این  چیزهای  حلال  یا  حرام  در کتابهایشان  موجود  و  در  دسترسشان  قرار  دارد:

(يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا كُلُوا مِنْ طَيِّبَاتِ مَا رَزَقْنَاكُمْ وَاشْكُرُوا لِلَّهِ إِنْ كُنْتُمْ إِيَّاهُ تَعْبُدُونَ (١٧٢) إِنَّمَا حَرَّمَ عَلَيْكُمُ الْمَيْتَةَ وَالدَّمَ وَلَحْمَ الْخِنْزِيرِ وَمَا أُهِلَّ بِهِ لِغَيْرِ اللَّهِ فَمَنِ اضْطُرَّ غَيْرَ بَاغٍ وَلا عَادٍ فَلا إِثْمَ عَلَيْهِ إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَحِيمٌ (١٧٣) إِنَّ الَّذِينَ يَكْتُمُونَ مَا أَنْزَلَ اللَّهُ مِنَ الْكِتَابِ وَيَشْتَرُونَ بِهِ ثَمَنًا قَلِيلا أُولَئِكَ مَا يَأْكُلُونَ فِي بُطُونِهِمْ إِلا النَّارَ وَلا يُكَلِّمُهُمُ اللَّهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَلا يُزَكِّيهِمْ وَلَهُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌ (١٧٤) أُولَئِكَ الَّذِينَ اشْتَرَوُا الضَّلالَةَ بِالْهُدَى وَالْعَذَابَ بِالْمَغْفِرَةِ فَمَا أَصْبَرَهُمْ عَلَى النَّارِ (١٧٥) ذَلِكَ بِأَنَّ اللَّهَ نَزَّلَ الْكِتَابَ بِالْحَقِّ وَإِنَّ الَّذِينَ اخْتَلَفُوا فِي الْكِتَابِ لَفِي شِقَاقٍ بَعِيدٍ) (١٧٦)

ای  کسانی  که  ایمان  آورده‌اید  از  چیزهای  پاکیزه‌ای  که روزی شما ساخته ايم بخوريد و سپاس خدای را به جای  آورید  اگر  تنها  او  را  پرستش  می‌کنید.  (‌آنچه  را  که مشركان و يهوديان و ديگران حرام می دانند حرام نیست  بلکه  خداوند)  تنها  مردار  و  خون  و  گوشت  خوک  و  آنچه  نام  غیر  خدا  (‌به  هنگام  ذبح‌)  بـر  آن  گفته  شده  باشد  (‌و  به  نام  بتان  و  شبیه  آن  سر  بریده  شود)  بر  شما حرام كرده است، ولی كسی كه مجبور شود ( به خاطر حفظ جان از آن اشياء حرام بخورد ) در صورتی كه علاقمند (به خوردن و لذّت بردن از چنين چيزهائی نبوده) و متجاوز (از حدّ سدّ جوع هم) نباشد، گناهی بر او نيست. بی گمان خداوند بخشنده و مهربان است. کسانی  که  آنچه  را  خدا  از  کتاب  (‌آسمانی‌)  نازل  کرده است پنهان می دارند (يا دست به تأويل ناروا و تحريف می يازند) و آن را به بهای كم (و ناچيز دنيا) می فروشند، آنان جز آتش چيزی نمی خورند، (زيرا  اموالی  که  از  رهگذر  کتمان  آيات  کتاب  آسمانی  و  تحریف  و  تأویل  ناروای  حقائق  رحمانی  بدست  می‌آید سبب دخول آنان به آتش دوزخ خواهد شد) و روز  رستاخیز  خدا  (‌از  آنان  روگردان  بوده  و)  با  ایشان  سخن  نمی‏‎گوید  و  آنان  را  (‌از  کثافت  گناهان  با  عفو  و  گذشت  خویش‌)  پاکیزه  نمی‌دارد،  و  ایشان  را  عذاب  دردناکی  است‌.  آنان  کسانیند  که  گمراهی  را  با  هدایت‌،  و  عذاب را با آمرزش (مبادله و) خريداری كرده اند. چقدر در برابر آتش (دوزخ) بردبارند! (جای بسی شگفت است كه شخص عاقل از موجبات عذاب خوشحال بوده و پيوسته در انجام زشتيها كه انسان را به دوزخ می كشانند در تكاپو باشد). آن (عذابی كه برايشان مشخّص گشته است به خاطر كفری است كه نسبت به كتاب روا می دارند و در كتاب (آسمانی قرآن يا تورات) را توأم با حق فرو فرستاده است (و اصلاً شائبه بطلان بدان راه ندارد و ايشان به دروغ در تكذيب آن می كوشند يا پنهانش می دارند) و به راستی كسانی كه دربارۀ كتاب (آسمانی) اختلاف می ورزند به دشمنانگی و دودستگی دور (از صداقت و حقيقتی) دچارند.

خداوند مؤمنان را به صفتی می خواند كه ايشان را با خدای سبحان پيوند می دهد، و به آنان الهام ميكند كه قانون و شريعت را تنها از او دريافت دارند و حلال و حرام را تنها از او بخواهند و برگيرند. ايشان را متذكّر می گردد به آنچه روزی آنان كرده است و در نتيجه تنها او روزی رسان است و چيزهای پاكيزه ای را كه بديشان داده است برايشان مباح می سازد.بدين وسيله بديشان می فهماند كه هيچ چيز پاكيزه ای را از آنان منع نكرده است، و اگر چيزی را بر آنان حرام كرده باشد تنها بدان خاطر بوده است كه ناپاك بوده است ، نه اين كه خواسته باشد كه ايشان را از آن محروم سازد و بر آنان تنگ گيرد – حال آنكه خدا است كه در آغاز باران نعمت را برايشان ريزان كرده است – همچنين خدا ايشان را متوجّه شكرگزاری می كند تا اگر می خواهند او را به يگانگی بستايند و بدون هيچگونه انبازی بپرستند و سپاسگزاری پيش گيرند. اين نيز می رساند كه شكرگزاری ، عبادت و طاعت است و خدا آن را از بندگان می پسندد و بدان خشنود است...همۀ اينها در يك آيه و آن هم با واژه های كم بيان شده است: 

(يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا كُلُوا مِنْ طَيِّبَاتِ مَا رَزَقْنَاكُمْ وَاشْكُرُوا لِلَّهِ إِنْ كُنْتُمْ إِيَّاهُ تَعْبُدُونَ) (١٧٢)

ای كسانی كه ايمان آورده ايد از چيزهای پاكيزه ای كه روزی شما ساخته ايم بخوريد و سپاس خدای را به جای آوريد اگر تنها او را پرستش می كنيد.

آنگاه خوردنيهای حرام را برايشان با نصّ صريح و مرزبندی آشكار به وسيلۀ عادات قصر (انّما) روشن و مشخّص می دارد:

 (إِنَّمَا حَرَّمَ عَلَيْكُمُ الْمَيْتَةَ وَالدَّمَ وَلَحْمَ الْخِنْزِيرِ وَمَا أُهِلَّ بِهِ لِغَيْرِ اللَّهِ).

(آنچه را كه مشركان و يهوديان و ديگران حرام می دانند حرام نيست  بلكه خداوند) تنها مردار و خون و گوشت خوك و آنچه نام غير خدا (به هنگام ذبح) بر آن گفته شده باشد (و به نام بتان و شبيه آن سر بريده) شود بر شما حرام كرده است.

نفس سالم از مردار و همچنين از خون بيزار است. علاوه از اينكه علم پزشكی – بعداز مدّت زمان طولانی و درازی كه از تحريم قرآن و پيش از آن تورات به دستور خدا می گذرد – ثابت كرده است كه ميكروبها و مواد مضرّی در جسم مرده و خون گرد می آيد ، اين را هم نمی دانيم كه آيا علم پزشكی جديد مضرّات نهفته در آن دو را كاملاً بررسی و هويدا كرده است و يا اينكه علل ديگری برای تحريم در ميان است كه 