  مراد  روحی  است‌ که  خدا  از  آن  در  آدم  نیز  دمیده  است  و  بدان  انسانی  شده  است‌،‌ و  از  آن  به  فرج  مریم  هـم  دمیده  است  و  تخمک  زنده‌ای گردیده  است  و  آمادگی  رشد  و  نمو  را  پیدا کرده  است‌.  این  همان  نفخه  الهی  است‌ که  حیات  می‌بخشد و  همراه  با  آن  ویژگیهای  همراه  با  نوع  این  حیات  را  عطاء  می‌کند.  این  روح  اسـت‌ که  به  شکل  استعدادهائی  در  انسان  جلوه‌گر  می‌آید  و  او  را  با  جهان  والای  فرشتگان  پیوند  می‌دهد  و  بدو  حس  انسـانی  و  اندیشه  و  احساسات  و  الهامات  می‌بخشد.  حالت  مریم  را  این  چنین  تفسیر  و  توجیه  می‌کنیم ‌که  جبرئیل ‌که  روح‌الامبن  است  حامل  نفخه  روح  آسمانی  از  سوی  یزدان  متعال  بوده  است  و  آن  را  به  مریم  رسانده  است  ...  دیگر  باره  برمی‌گردبم  و  می‌گوئیم:  ما  از  ماهیت  روح  چه  به  معنی  جبرئیل  باشد،  و  چه  به  معنی  چیز  دیگری  باشد،  چیزی  نمی‌دانیم‌.  چه  همه  اینها  غیب  است‌.  تنها  ما  از  روند  قرآنی  در  هر  دو  سوره  برداشت  می‌کنیم ‌که  مدلول  و  مفهوم  روح  در  اینجا  جدای  از  مدلول  و  مفهوم  روح  در  آنجا  است‌.<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<html><body><a class="text" href="w:text:68.txt">قسمت اول</a><a class="text" href="w:text:69.txt">قسمت دوم</a></body></html>سوره‌ي مريم آيه‌ي 65-41 

وَاذْكُرْ فِي الْكِتَابِ إِبْرَاهِيمَ إِنَّهُ كَانَ صِدِّيقًا نَبِيًّا (٤١) إِذْ قَالَ لأبِيهِ يَا أَبَتِ لِمَ تَعْبُدُ مَا لا يَسْمَعُ وَلا يُبْصِرُ وَلا يُغْنِي عَنْكَ شَيْئًا (٤٢) يَا أَبَتِ إِنِّي قَدْ جَاءَنِي مِنَ الْعِلْمِ مَا لَمْ يَأْتِكَ فَاتَّبِعْنِي أَهْدِكَ صِرَاطًا سَوِيًّا (٤٣) يَا أَبَتِ لا تَعْبُدِ الشَّيْطَانَ إِنَّ الشَّيْطَانَ كَانَ لِلرَّحْمَنِ عَصِيًّا (٤٤) يَا أَبَتِ إِنِّي أَخَافُ أَنْ يَمَسَّكَ عَذَابٌ مِنَ الرَّحْمَنِ فَتَكُونَ لِلشَّيْطَانِ وَلِيًّا (٤٥) قَالَ أَرَاغِبٌ أَنْتَ عَنْ آلِهَتِي يَا إِبْرَاهِيمُ لَئِنْ لَمْ تَنْتَهِ لأرْجُمَنَّكَ وَاهْجُرْنِي مَلِيًّا (٤٦) قَالَ سَلامٌ عَلَيْكَ سَأَسْتَغْفِرُ لَكَ رَبِّي إِنَّهُ كَانَ بِي حَفِيًّا (٤٧) وَأَعْتَزِلُكُمْ وَمَا تَدْعُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ وَأَدْعُو رَبِّي عَسَى أَلا أَكُونَ بِدُعَاءِ رَبِّي شَقِيًّا (٤٨) فَلَمَّا اعْتَزَلَهُمْ وَمَا يَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ وَهَبْنَا لَهُ إِسْحَاقَ وَيَعْقُوبَ وَكُلا جَعَلْنَا نَبِيًّا (٤٩) وَوَهَبْنَا لَهُمْ مِنْ رَحْمَتِنَا وَجَعَلْنَا لَهُمْ لِسَانَ صِدْقٍ عَلِيًّا (٥٠) وَاذْكُرْ فِي الْكِتَابِ مُوسَى إِنَّهُ كَانَ مُخْلَصًا وَكَانَ رَسُولا نَبِيًّا (٥١) وَنَادَيْنَاهُ مِنْ جَانِبِ الطُّورِ الأيْمَنِ وَقَرَّبْنَاهُ نَجِيًّا (٥٢) وَوَهَبْنَا لَهُ مِنْ رَحْمَتِنَا أَخَاهُ هَارُونَ نَبِيًّا (٥٣) وَاذْكُرْ فِي الْكِتَابِ إِسْمَاعِيلَ إِنَّهُ كَانَ صَادِقَ الْوَعْدِ وَكَانَ رَسُولا نَبِيًّا (٥٤) وَكَانَ يَأْمُرُ أَهْلَهُ بِالصَّلاةِ وَالزَّكَاةِ وَكَانَ عِنْدَ رَبِّهِ مَرْضِيًّا (٥٥) وَاذْكُرْ فِي الْكِتَابِ إِدْرِيسَ إِنَّهُ كَانَ صِدِّيقًا نَبِيًّا (٥٦) وَرَفَعْنَاهُ مَكَانًا عَلِيًّا (٥٧) أُولَئِكَ الَّذِينَ أَنْعَمَ اللَّهُ عَلَيْهِمْ مِنَ النَّبِيِّينَ مِنْ ذُرِّيَّةِ آدَمَ وَمِمَّنْ حَمَلْنَا مَعَ نُوحٍ وَمِنْ ذُرِّيَّةِ إِبْرَاهِيمَ وَإِسْرَائِيلَ وَمِمَّنْ هَدَيْنَا وَاجْتَبَيْنَا إِذَا تُتْلَى عَلَيْهِمْ آيَاتُ الرَّحْمَنِ خَرُّوا سُجَّدًا وَبُكِيًّا (٥٨) فَخَلَفَ مِنْ بَعْدِهِمْ خَلْفٌ أَضَاعُوا الصَّلاةَ وَاتَّبَعُوا الشَّهَوَاتِ فَسَوْفَ يَلْقَوْنَ غَيًّا (٥٩) إِلا مَنْ تَابَ وَآمَنَ وَعَمِلَ صَالِحًا فَأُولَئِكَ يَدْخُلُونَ الْجَنَّةَ وَلا يُظْلَمُونَ شَيْئًا (٦٠) جَنَّاتِ عَدْنٍ الَّتِي وَعَدَ الرَّحْمَنُ عِبَادَهُ بِالْغَيْبِ إِنَّهُ كَانَ وَعْدُهُ مَأْتِيًّا (٦١) لا يَسْمَعُونَ فِيهَا لَغْوًا إِلا سَلامًا وَلَهُمْ رِزْقُهُمْ فِيهَا بُكْرَةً وَعَشِيًّا (٦٢) تِلْكَ الْجَنَّةُ الَّتِي نُورِثُ مِنْ عِبَادِنَا مَنْ كَانَ تَقِيًّا (٦٣) وَمَا نَتَنَزَّلُ إِلا بِأَمْرِ رَبِّكَ لَهُ مَا بَيْنَ أَيْدِينَا وَمَا خَلْفَنَا وَمَا بَيْنَ ذَلِكَ وَمَا كَانَ رَبُّكَ نَسِيًّا (٦٤) رَبُّ السَّمَاوَاتِ وَالأرْضِ وَمَا بَيْنَهُمَا فَاعْبُدْهُ وَاصْطَبِرْ لِعِبَادَتِهِ هَلْ تَعْلَمُ لَهُ سَمِيًّا (٦٥)

داستان  تولد  عیسی  به  پایان  آمد  با  پرده‌برداری  از  زشتی  و  دروغ  وگمراهی  موجود  در  افسانه  تولد  عیسی  که  برخی  از  اهل‌کتاب  در  عقائد  تباه  خود  بدان  استناد  می‌جویند.  در  این  سوره  به  دنبال  بیان  آن‌،  حلقه‌ای  از  زنجیره  داستان  ابراهیم  می‌آید  و  آن  هم  از  زشتی  و  دروغ  وگمراهی  موجود  در  عقیده  شرک  پرده  برمی‌دارد.  ابراهیم  همان  کسی  است  که  عربها  خود  را  بدو  منسوب  می‌کنند،  و  مشرکان  می‌گویند:  آنان  پرده‌داران  خانه‌ای  هستند  که  ابراهیم  و  اسماعیل  آن  را  ساخته‌اند.

در  این  حلقه  شخصیت  ابراهيم  پسندیده  شکیبا  پدیدار  می‌آید  ...  نرمش  و  شکیبائی‌ او  در  واژگان  و  سخنانی  پدیدار  می‌آید  که  قرآن  مجید  آنها  را  از  او  به  عربی  برگردانده  است‌،  و  درکارهای  او  و  در  رویاروئی  او  با  نادانی  پدرش  پدیدار  می‌آید.  همچنین  مرحمت  و  محبت  خدا  به  ابراهیم  جلوه‌گر  می‌آید  در  این‌که  خدا  بجای  پدرش  و  خانواده  و  خویشان  مشرکش  فرزندان  و  نوادگان  صالحی  بدو  عطاء  فرمود  که  ملت  بزرگی  را  برای  وی  زادند  و  پدید  آوردند.  در  میان  ایشان  پیغمبران  و  صالحانی  بودند.کسانی  هم  بعدها  از  نسل  او  پدید  آمدند  نابایست  بودند  و  به  ترک  نمازگفتند  و  به  دنبال  شهوات  راه  افتادند  و  از  راه  راستی  منحرف  گردیدندکه  پدرشان  ابراهیم  آن  را  برایشان‌کشیده  بود  و  بدیشان  نموده  بود.  آنان  این‌گونه  مشرکانی  بودند.

خدا  ابراهیم  را  این‌گونه  توصیف  می‌کندکه  او  راستگو  و  راستکار  و  پیغمبر  بزرگواری  بود.  واژه  «‌صدیق‌:  بسی  راستگو  و  راستکار»  برداشت  دو  معنی  را  دارد:  بسیار  دارای  صدق  و  صداقت‌،  و  بسیار  تصدیق‌کننده  حق  و  حقیقت‌.  هر  دوی  این  معنیها  با  شخصیت  ابراهیم  مناسبت  دارد:

(  وَاذْكُرْ فِي الْكِتَابِ إِبْرَاهِيمَ إِنَّهُ كَانَ صِدِّيقًا نَبِيًّا إِذْ قَالَ لأبِيهِ يَا أَبَتِ لِمَ تَعْبُدُ مَا لا يَسْمَعُ وَلا يُبْصِرُ وَلا يُغْنِي عَنْكَ شَيْئًا يَا أَبَتِ إِنِّي قَدْ جَاءَنِي مِنَ الْعِلْمِ مَا لَمْ يَأْتِكَ فَاتَّبِعْنِي أَهْدِكَ صِرَاطًا سَوِيًّا يَا أَبَتِ لا تَعْبُدِ الشَّيْطَانَ إِنَّ الشَّيْطَانَ كَانَ لِلرَّحْمَنِ عَصِيًّا يَا أَبَتِ إِنِّي أَخَافُ أَنْ يَمَسَّكَ عَذَابٌ مِنَ الرَّحْمَنِ فَتَكُونَ لِلشَّيْطَانِ 