ي  پخش  کردن  و  صحنه ‌گردآوری  نمودن  را  در  یک  لحظه  مقابل  همدیگر  قرار  می‌دهد.  دل  این  دو  صحنه‌ي  هراسناک  را  مشاهده  می‌کند  پیش  از  این‌که  زبان  از  خواندن  یک  آیه‌ي  کوتاه  قرآن  بپردازد !

در  سایه‌ي  این  دو  صحنه‌،  برایشان  سخن  می‌گوید  از  جزا  و  سزای  مقداری  از  آنچه  کرده‌اند  نه  از  همه‌ي  چیزهائی‌که  انجام  داده‌اند،  جزا  و  سزائی  که  در  همین  دنیا  گریبانگیرشان  می‌شود.  زیرا  یزدان  در  این  جهان  در  برابر  همه‌ي  کارهائی  که  مردمان  کرده‌اند  جزا  و  سزایشان  نمی‌دهد.  بلکه  از  بسیاری  ازکارهایشان  صرف  نظر  می‌کند  و  مورد  عفوشان  قرار  می‌دهد.  عجز  و  ناتوانیشان  را  به  تصویر  می‌کشد  و  بدان  تذکرشان  می‌دهد.  آنان  جز  دسته‌ها  وگروه‌های  کوچکی  در  جهان  بزرگ  زندگان  نیستند‌:

(وَمَا أَصَابَكُم مِّن مُّصِيبَةٍ فَبِمَا كَسَبَتْ أَيْدِيكُمْ وَيَعْفُو عَن كَثِيرٍ (30) وَمَا أَنتُم بِمُعْجِزِينَ فِي الْأَرْضِ وَمَا لَكُم مِّن دُونِ اللَّهِ مِن وَلِيٍّ وَلَا نَصِيرٍ (31)‏‌  

آ‌نچه  از  مصائب  و  بلا  به  شما  می‌رسد،  به  خاطر  کارهائی  است  که  خود  کرده‌اید.  تازه  خداوند  ازبسیاری  (‌از  کارهای  شما)  گذشت  می‌کند  (‌که  شما  از  آنها  توبه  نموده‌اید  و  یا  با  کارهای  نیک  آنها  را  از  نامه‌ي  اعمال  زدوده  و  پاک  کرده‌اید)‌.  شما  هرگز  نمی‌توانید  (‌از  چنگال  قدرت  خدا)‌در  زمین  (‌فرار  کنید  و  خـدای  را  از  دستیابی  به  خود)  ناتوان  سازید،  و  سوای  خدا  هیچ‌گونه  سرپرست  و  یاوری  ندارید  (‌تا  به  کمک  شما  بشتابند  و  شما  را  از  مصائب  و  بلایای  نازله  برهانند) .

در  آیه‌ي  نخستین‌،  عدالت  خدا  جلوه‌گر  می‌شود،  و  رحمـت  او  در  حق  این  انسان  ضعیف  روشن  و  آشکار  می‏‎گردد.  هر  مصیبتی‌که گریبانگیر  انسان  می‌شود  به  سبب‌کاری  است‌که  خود  انسان  آن  را  انجام  داده  است‌.  ولی  یزدان  مهربان  انسان  را  در  برابر همه‌کارهائی‌که‌کرده  است  گرفتار  نـمـی‌فرماید.  چراکه  خدا  ضعف  انسان  را  می‌داند،  و  مطلع  از  انگیزه‌ها  و  دافعه‌ها  و  جاذبه‌هائی  است‌که  فطرت  اورا  تشکیل  می‌دهند  و  در  بسیاری  از اوقات  بر  او  چیره  و  غالب  می‌آیند.  این  است‌که  ایزد  سبحان  در  پرتو  رحمت  و  عطو‌فت  و  بزرگواری  و  بخشایشی‌که  دارد  از  بسیاری  ازگناهان  انسان  صرف  نظر  می‌فرماید  و  آنها  را  عفو  می‌نماید.

در  آیه‌ي  دوم‌،  ضعف  انسان  جلوه‌گر  می شود.  او  نمی‌تواند  در  زمین  خدا  را  از  دستیابی  به  خود  درمانده  سازد.  او  بجز  خدا  سرپرست  و  یاور  و کمک‌کننده‌ای  ندارد.  پس  به‌کجا  می‌رود  وکجا  را  داردکه  بدانجا  برود؟  او  تنها  باید  به  سرپرست  و  یاور  و کمک‌کننده‌ي  خود  پناه  ببردکه  ایزد  سبحان  و  دادار  مهربان  است‌.

* وَمِنْ آيَاتِهِ الْجَوَارِ فِي الْبَحْرِ كَالْأَعْلَامِ (32) إِن يَشَأْ يُسْكِنِ الرِّيحَ فَيَظْلَلْنَ رَوَاكِدَ عَلَى ظَهْرِهِ إِنَّ فِي ذَلِكَ لَآيَاتٍ لِّكُلِّ صَبَّارٍ شَكُورٍ (33) أَوْ يُوبِقْهُنَّ بِمَا كَسَبُوا وَيَعْفُ عَن كَثِيرٍ (34) وَيَعْلَمَ الَّذِينَ يُجَادِلُونَ فِي آيَاتِنَا مَا لَهُم مِّن مَّحِيصٍ (35).
از  جمله‌ي  نشانه‌های  (‌شناخت  خدا  و  قدرت‌)  او  کشتیهائی  است  همچون  کوه‌ها  که  بر  صفحه‌ي  دریاها  به  حرکت  درمی‌آیند.  اگر  خداوند  بخواهد  باد  را  از  وزیدن  می‌اندازد  و  کشتیها  بر  روی  دریاها  متوقف  می‌گردند.  قطعاً  در  این  (‌حرکت  بادها،  جریان  کشتیها،  آفرینش  دریاها  بدین  وسعت  و  ویژگیهای  آبها،  و  نظم  و  نظامی  که  بر  امور  حکمفرما  است‌)  دلائل  روشنی  (‌بر  وجود  خدا)  است  برای  هـرکس  که  بسیار  شکیبا  و  بسیار  سپاسگزار  باشد.  یا  اگر  بخواهد  کشتیها  را  به  خاطر  کارهائی  که  سرنشینان  آنها  مرتکب  شده‌اند،  نابود  می‌سازد،  و  از  بسیاری  گذشت  می‌کند  (‌و  مردمان  زیادی  را  می‌بخشد  و  از  مجازات  برکنار  می‌دارد.  خداوند  چنین  می‌کند  تا  مومنان  عبرت  گیرند)  و  تا  کافرانی  که  به  مخالفت  آیات  برمی‌خیزند  و  آنها  را  نمی‌پذیرند  بدانند  که  هیچ  گریزگاه  و  پناهگاهی  (‌از  دست  عذاب  خدا)  ندارند  (‌و  پیوسته  در  دسترس  قدرت  او  هستند) ‌.

کشتیهائی‌که  همچون ‌کوه‌هایند  و  در  دریاها به  حرکت  درمی‌آیند،  نشانه‌ي  دیگری  از  نشانه‌های  خدا  هستند،  نشانه‌ای ‌که  جلو  چشمها  حاضر  و  آماده  است  و  دید‌ه  می‌شود.  نشانه‌ای  است‌که  بر  نشانه‌های  دیگری  استوار  و  پایدار  می‌گردد که  همه‌ي  آنها  جای  ستیز  نیست  از  زمره‌ي  ساختارهای  خدایند.  این  دریا  را  چه‌کسی  پدید  آورده  است‌؟‌کیست  چه  انسان  و  چه  غیر  انسان‌،  همچون  ادعائی  را  داشته  باشد؟  چه‌کسی  این  ویژگیها  را  به  دریا  داده  است‌،  ویژگیهائی  از  قبیل‌:  تراکم  و  ژرفی  و  فراخی‌،  تاکشتیهای  بزرگ  و  سترگ  را  بر  روی  خود  بردارد؟  چه  کسی  مو‌اد  خام  این‌کشتیها  را  آفریده  است  و  بدین  مواد  ویژگیهای  خود  را  داده  است  و کاری ‌کرده  است‌که  بر  سطح  آبها  بمانند  و  شناور  شوند؟  این  بـادهائی‌که  کشتیهای  آن  چنانی  را که  در  آن  زمان  برای  مخاطبان  این  قرآن  معلوم  بود،  و  نیروهای  دیگری  جز  بادها  را  در  این  زمان‌،  از  قبیل‌:  بخار  یا  اتم  یا  چیزهای  دیگری‌که  از  این  به  بعدکشف  می‌شوند،  چه‌کسی  پدید  آورده  است  و  به  نیرو  و  انرژی  در  این  جهان  تبدیل‌کرده  است‌،  نیرو  و  انرژی‌ای  کـه‌کشتیهای  کوه‌پیکر  را  به  حرکت  درمی‌آورند؟

(إِن يَشَأْ يُسْكِنِ الرِّيحَ فَيَظْلَلْنَ رَوَاكِدَ عَلَى ظَهْرِهِ ). 

  اگر  خداوند  بخواهد  باد  را  از  وزیدن  می‌اندازد  و  کشتیها  بر  روی  دریاها  متوقف  می‌گردند.

این  بادها  گاهی  از  وزیدن  می‌مانند،  در نتیجه  این  کشتیهای ‌کوه پیکر  از  حرکت  می‌ایستند.  انگار  قالب  تهی  می‌کنند  و  حیات  به  ترک  آنها  می‌گوید!

  إِنَّ فِي ذَلِكَ لَآيَاتٍ لِّكُلِّ صَبَّارٍ شَكُورٍ (33).  

 قطعا  در  این  (‌حرکت  بادها،  جریان  کشتیها،  آفرینش  دریاها  بدین  وسعت  و  ویژگیهای  آبها،  و  نظم  و  نظامی  که  بر  امور  حکمفرما  است‌)  دلائل  روشنی  (‌بر  وجود  خدا)  است  بـرای  هرکس  که  بسیار  شکیبا  و  بسیار  سپاسگزار  باشد.

هم  در  حرکت‌کردن  و  هم  از  حرکت  باز  ایستادن‌کشتیها  به  طو‌ر  یکسان  دلائل  روشنی  و  نشانه‌های  واضـحی  است  برای  هرکس‌که  شکیبا  و  سپاسگزار  باشد.  صبر  و  شکیبائی  و  شکر  و  سپاسگزاری  اغلب  در  قرآن  همراه  با  یکدیگر  ذکر  می‌شوند.  صبر  و  شکیبائی  در  برابر  بلا  و  مصیبت  و  نـاخوشیها،  و  شکر  و  سپاس  نعمتها  و  خوشیهائی‌که  پیش  می‌آید،  و  بدین  وسیله  خدا  انسان  را  امتحان  می‌نماید،  صبر  و  ش‌کر،  پایگاه  شخص  مو‌من  در  وقت  زیان  و  ضرر  و  ناخوشی،  و  در  روزگار  داشتن  و  دارائی‌و  سلامت  و  خوشی  است‌.

 (أَو